Gesien

Gehoord, gezien, gelezen en gedacht

Tag: WMO

Keukentafelgesprekken

Afgelopen week was ik aan de beurt voor het schrijven van een blog voor de CGMV website.

Gelukkig had ik die blog al geschreven en opgestuurd, voordat ik  viel.

Keukentafelgesprekken.

Sinds een aantal jaren is in ons land de term “keukentafelgesprekken” ingeburgerd. Een  gesprek bij iemand thuis, bij voorkeur heel ontspannen aan de keukentafel. Een wijkteamlid, of een wijkcoach gaat in gesprek met de inwoner, die een ‘hulpvraag’ heeft. In dat gesprek kan de inwoner aangeven waar hij/ zij tegen aanloopt, wat er niet goed gaat. Deze gesprekken worden(sinds de gemeente de hulp/ begeleiding betaalt) op deze manier gevoerd. Als het gaat om het aanvragen van begeleiding ben ik vaak bij deze gesprekken aanwezig.

De hele transitie van rijk naar gemeentes is voor een groot deel bedoeld als bezuiniging. Dat verkoopt niet zo heel goed, vandaar dat we mensen nu in hun kracht zetten, en net doen alsof het voor mensen veel fijner is als iemand uit het netwerk inspringt, in plaats van een professional over de vloer te hebben.

Vanuit het werkveld werd dit alles met scepsis bekeken. We geloofden er niet zo erg in. Je kunt wel of niet bouwen op je netwerk, en dat verandert niet door een gesprek aan de keukentafel. Van  mijn (toenmalige) baas ontvingen we instructies voor deze gesprekken.

Zoals met alles, werd ook deze gang van zaken na verloop van tijd onderzocht. Afgelopen week waren de resultaten van dit onderzoek bekend gemaakt. (Helaas  kan ik niet meer traceren hoe en wie dit onderzoek is uitgevoerd. Ik hoorde  het 13 september op Radio 1. Exact kan ik het niet terughalen. Wel werd benoemd dat er ruim 66 gesprekken helemaal geanalyseerd waren, en dat er uit 3 gesprekken naar voren kwam dat het netwerk wel iets actiever kon zijn: in twee situaties zou er over nagedacht worden, en in de derde situatie kon een kleine bijdrage uit het netwerk geleverd worden. )

Het blijkt dat in die keukentafelgesprekken wel de vraag gesteld wordt of het netwerk meer in kan springen. En het blijkt dat de praktijk weerbarstiger is dan de theorie. Of ernstiger en verdrietiger. Heel vaak hebben mensen geen toereikend netwerk. Dat is dan best confronterend in zo’n gesprek. Ik maakte het ook wel mee, dat een enthousiaste wijkcoach een eigen kracht conferentie op touw wilde zetten om een cliënt van mij te ondersteunen. Helaas, er was geen enkel netwerk, ook (zelfs) niet uit de familiekring. Zoiets kan een faalgevoel geven, als je zelfs geen contact meer hebt met je eigen familie… wat zegt dat over jou?

Conclusie van dit onderzoek; eigen netwerken inzetten is veel minder een optie dan gedacht en verwacht. Het kan zelfs averechts effect hebben doordat het voor mensen zeer confronterend kan zijn, te merken dat je geen mogelijkheden hebt om anderen dingen voor jou te laten doen.

Zeer verbaasd was ik toen ik een van de onderzoekers op de radio een mogelijke oplossing hoorde noemen. Haar voorstel was om dan maar in een iets verdere kring naar vrijwilligers te zoeken. Dan moet er maar een opbouwwerker bij die gesprekken aanwezig zijn, en die kan dan in zijn netwerk, bijvoorbeeld in het buurthuis, naar geschikte mensen zoeken. En ik maar denken dat opbouwerkers en buurthuizen allang wegbezuinigd zijn?

 

De Hardwerkende Nederlandse

Ik fiets naar huis en ben blij dat het weekend is. Een weekend zonder afspraken, zonder verantwoordelijkheden,  met de gewone huishoudelijke dingen. Misschien nog wat administratie bijwerken. Dat is het ‘lot’ van een zzp-er, die administratie.

Ik kijk terug op de week. Denk aan maandagochtend. Een ochtend met twee afspraken. Bij de ene klant loopt het gesprek niet goed, begrijpen we elkaar niet. Als ik dan ook nog aangeef dat ik de argumenten die de partner aandraagt goed begrijp lijkt het hek van de dam. Een begeleider hoort dat niet te doen, die hoort ten allen tijde de klant gelijk te geven. Ik geef aan dat begeleiden meelopen is maar dat een begeleider geen meeloper is. Ik kan gaan, einde verhaal. Even lijkt het er op dat ik definitief kan verdwijnen…. een week afkoeling levert hopelijk weer nieuwe gedachten en energie op.

De andere klant is blij me te zien. Dit gesprek is een drie-gesprek. Een maatschappelijk werker van de gemeente is eveneens aanwezig. We bespreken wie waar voor verantwoordelijk is in de nabije toekomst. Mijn taak zal vooral zijn het uitleggen wat de gevolgen zijn van Niet Aangeboren Hersenletsel in het dagelijkse leven. Die gevolgen zijn pittig. Het leven leven van een bejaarde als je 21 bent is een opgave. Na een uurtje praten is de energie op en vertrek ik weer. Gauw naar huis om de logeerhond uit te laten en daarna naar Hiernaast voor de handwerkclub.

Het uitlaten gaat (deze keer) goed. Bij Hiernaast is het een volle bak. Er wordt gefilmd voor tv Enschede, omdat er een buurthuis gesloten moet worden, door bezuinigingen van de gemeente. Onrust alom in de wijk waar Hiernaast staat. ’s Avonds ben ik er alweer, dit keer om te kletsen & kleuren met een stel tieners. Meestal goed voor een avond lol en goede gesprekken. Deze avond zijn we allemaal rustig en heel fanatiek met ons kleurwerk.

Dinsdagochtend heb ik een afspraak met een klant en partner die ik nog maar kort begeleid. Soms nog wat aftasten, wederzijds. Een afasie zorgt voor ingewikkelde situaties. En zorgt ervoor dat de kring rond dit echtpaar steeds kleiner wordt. Dat er niemand contact met hen zoekt, dat alles dus van henzelf uit moet gaan, het frustreert hen. Ik snap het zo goed. Voel me machteloos. Tegelijk realiseer ik me dat ik de wereld niet kan redden, dat ik de mensen waar ik op bezoek kom evenmin kan redden. Weten Wie wel de redder is, is iets wat we samen kunnen delen.

’s Middags ga ik aan de slag met rapportages, zodat ik aan het einde van de week mijn facturen kan maken. Niet mijn favo bezigheden. Ik bel een WMO consulent om te vertellen dat een klant, waar ik net begonnen was, absoluut geen begeleiding meer wil hebben. Jammer, het is niet anders. En in deze situatie niet onoverkomelijk, zo is mijn inschatting. Er belt een collega, voor overleg over een (gezamenlijke) klant. We besluiten samen dat we deze mevrouw beter niet meer kunnen begeleiden. Onze kennis is niet toereikend voor deze mevrouw.

Ik bekijk mijn mail en zie een paar gezellige mails. Fijn, even gewoon kletsen, al is het per mail is erg prettig. Ik zie dat ik een nieuwe abonnee op m’n weblog heb. Ook daar ben ik altijd blij mee.  ’s Avonds gaan allernaaste en ik naar een film. De zaal zit bijna vol, wat heel bijzonder is voor dit filmhuis. “The big sick” is de film van onze keuze en het is een goede!

Woensdagochtend word ik met gejuich  begroet in het gezin waar ik kom. Altijd als ik op vakantie ben, gebeurt er iets meer of minder dramatisch. Zo ook in de afgelopen weken. Ik mag (voorlopig) niet meer op vakantie. De verhalen zijn heftig. De strijdlust en humor van deze mevrouw bewonderenswaardig. Toch knijpt er wat in mijn hart. Zoveel moed en zo weinig uitzicht. Behalve luisteren en af en toe een spiegel voorhouden kan ik hier niet zo veel doen. Het is genoeg. Deze avond wordt onze logeerhond opgehaald. Dolblij is Tess als ze haar baasjes weer ziet. Ook wij zijn erg blij om hen weer te zien. Veilig terug van vakantie.

Donderdagochtend mag ik naar de afdeling WMO van onze gemeente. Er is verschil van inzicht over het al dan niet inzetten van begeleiding en huishoudelijke hulp. Een onafhankelijke arts moet nu een advies geven. In een pittig gesprek van een half uur maakt hij zijn beeld en trekt hij zijn conclusie. Ik ben mee om zo nodig uitleg te geven. Dat is niet nodig. Dit soort gesprekken vind ik altijd lastig. Het is sowieso erg vervelend dat het nodig is. De situatie is stabiel, luidt het oordeel van de WMO consulent, “dus” geen hulp meer nodig. Dat die situatie dankzij de hulp stabiel is. lijkt niet altijd te landen. Enfin, dit gesprek is geweest, er wordt een advies geschreven richting gemeente en deze oordeelt dan weer verder. Wordt vervolgd en dat dit soort dingen veel stress oplevert schijnt niet erg te landen bij instanties.

Ik kom thuis in een heel stil huis. Geen geblaf en gekwispel. Ik hoef niet meer te wandelen. Vreemd. ’s Middags brengt de post (eindelijk) de cd’s van Adrian Snell: Alpha&Omega. Het is een bekend muziekstuk, waar ik vorig jaar in mee zong. Nu kan ik genieten van een cd waar ik zelf aan meegewerkt heb. Dit gegeven ontlokt een leuke chat op onze gezinsapp. Heerlijk om zo even te contacten, al zien we elkaar niet, de verbinding is er wel. Jongste zoon komt de auto ophalen, en eet een hapje mee. Gezellig om weer bij te praten.

De hele dag verheug ik me op een aflevering van een van mijn favoriete detectives die die avond op tv komt. Terwijl ik naar een ontvoeringszaak zit te kijken rolt onder in beeld de actuele stand van zaken in Barcelona. Ik kan het niet rijmen, voor m’n lol naar iets engs zitten kijken, terwijl intussen mensen gewond zijn of erger. Toch dompel ik me onder in mijn spannende aflevering.

Vanmorgen ben ik weer bij Hiernaast, koffie ochtend. Het is gezellig en goed. Vanmiddag nog één werkafspraak. Klant was moe,  deed het verhaal en liet me naar huis gaan. Ik fiets naar huis. Kom onderweg een schoentje tegen. Een paar dat gebroken is. Zoals ik meer gebrokenheid zie deze week. Gebrokenheid en moed.

Nieuwe beschikking

Vanmorgen had ik een afspraak met een klant. Daar schoof  een WMO-consulent bij aan. De beschikking voor de begeleiding was namelijk afgelopen en dan moet er weer een nieuwe komen. (tenzij ik van plan ben als vrijwilliger verder te gaan)

Voordat de gemeentes over de toekenning en financiering gingen, schreef ik als begeleider een brief naar het CIZ (centraal indicatieorgaan zorg) met daarin de beargumentering voor voortzetting van de begeleiding. Meestal volgde dan nog een telefonisch onderhoud met de indicatiesteller en doorgaans was de indicatie geregeld. De duur van deze indicatie kon tot 15 jaar oplopen.

Nu is alles anders. Immers, we zetten een ieder in zijn/ haar kracht en bezuinigen er vrolijk op los. Nu moet de persoon die begeleiding wil, dit zelf aanvragen. Vaak betekent dat dat het hele verhaal opnieuw verteld moet worden, voor de zoveelste keer. Vanmorgen hoefde dat gelukkig niet, de consulent had zich terdege voorbereid. Wel moest mijn klant uitgebreid aangeven waarvoor ze begeleiding nodig heeft. En leek de conclusie deels te zijn dat vrijwilligers in deze situatie ook best veel kunnen doen.

De situatie van mijn klant zal niet verbeteren. Zoals het er  nu uitziet, alleen verslechteren. In die zin is het voorspelbaar dat begeleiding langer nodig is. Zoals het er nu uitziet, komt er een beschikking voor een jaar. Dan kan het verhaal weer van voren af aan beginnen. Voor mij voelt het of ik iedere keer weer moet bewijzen dat ik het geld waard ben.

Voor mijn klant(en) betekent het dat ieder jaar weer uitgelegd moet worden wat jij niet kunt en waar je hulp bij nodig hebt. Word je dan in je kracht gezet of word je, steeds weer opnieuw, geconfronteerd met dat wat je niet meer kunt doen en ook nooit meer zult kunnen doen.

Het voelt alsof het ontvangen van begeleiding een enorme gunst is die gegeven wordt, in plaats van die zorg te leveren die ervoor kan zorgen dat mogelijkheden nog zoveel mogelijk gebruikt worden. Overigens wil ik zeker niet beweren dat mensen zelf niet in staat zijn hun vraag te verwoorden, of hen onmondig houden.  Maatwerk zou nog meer maatwerk kunnen worden als klanten de keuze zouden hebben: zelf de aanvraag etc. regelen of dit laten doen door een ander (=begeleider)

AWBZ/WMO/CAK/PGB/SVB/WTCG/CIZ

Ik kan me voorstellen dat mijn titel abracadabra is. Onderaan dit artikel zal ik de termen uitleggen. Deze deze kreten zijn geheimtaal  voor de meeste mensen, totdat….

stel je eens voor

je krijgt een hersenbloeding, of een herseninfarct,

of je rijdt motor en een auto ziet je over het hoofd,

of je valt door gladheid op je achterhoofd,

of je fietst op een rotonde en je krijgt geen voorrang,

of een bloedvat in je hersenen blijkt niet goed aangelegd te zijn en gaat bloeden,

of degene met wie je meerijdt, zit tijdens het rijden te appen..

Er is een voor en er is een na. En soms duurt het jaren voordat je doorhebt dat jij best normaal bent, en geen burn-out hebt, en je niet aanstelt, maar dat alle problemen waar je tegen aan loopt een oorzaak hebben en die oorzaak heeft een naam, namelijk Niet Aangeboren Hersenletsel.

In al deze situaties, staat je leven op de kop. Heel vaak is het niet meer mogelijk om te werken en je eigen inkomen te verdienen, of werken kan alleen maar op beperkte schaal.

Er bestaan organisaties die je dan in je leven kunnen begeleiden om zo goed mogelijk met de gevolgen van NAH om te gaan. Bij de beste werk ik. Tot vorig jaar ging alles goed, een indicatie krijgen voor begeleiding ging doorgaans redelijk makkelijk. De mensen bij wie je in huis kwam, betaalden wel een eigen bijdrage voor deze begeleiding. Die werd geïnd door het CAK, en bedroeg 19,- euro per uur. Daar ging dan 33% WTCG korting van af, dus je betaalde ongeveer 14 euro per uur. De bijdrage was, en is, inkomensafhankelijk. De uurprijzen waren voor iedereen gelijk.

Maar dit alles was niet goed in de ogen van wijze heren. Of in de ogen van wie ook. De zorg moest uit de AWBZ, en ging naar de WMO. Gemeentes staan dichter bij de burger dan de algemene overheid. Het CIZ zorgt nu niet meer voor de indicatie, dat doet de WMO consulent. De eigen bijdrage mag nu door de gemeente bepaald worden. Opnieuw inkomens afhankelijk.

Alleen zijn er nu heel veel gemeentes die een ander tarief als eigen bijdrage hanteren. Dat mag wettelijk. Dat wordt ook zo uitgelegd door de WMO consulenten. Stel je eens voor dat je dan 45 euro, of 70, of zelfs 100 euro per uur begeleiding moet betalen. En stel je voor dat de eigen bijdrage 300 euro per vier weken is. Voorheen haalde je dat maximum bedrag bijna niet. Nu zit je er zo aan. Het bijzondere is dat iedere gemeente weer iets anders verzint. De verschillen zijn enorm groot. Niet eerlijk dus. Overigens ook iets waar vorig jaar al voor gewaarschuwd is.

Ik ben hier al eens over in gesprek gegaan met een WMO-consulent. Sommigen weten echt niet hoe het in elkaar zit. De reactie is: ik geef dit bedrag (72 euro) door aan het CAK, en wat zij er mee doen, dat weet ik ook niet. Of: ja maar, het is toch inkomensafhankelijk? Ja, dat klopt, maar er is vaak al zoveel veranderd. Niet meer kunnen werken, bijvoorbeeld. Of zoveel beperkingen op allerlei gebied. Het is niet meer reëel allemaal.

Vanavond was op Nieuwsuur een item aan dit onderwerp gewijd. De staatssecretaris wilde niet reageren. Eerst de kamervragen beantwoorden. Kamervragen?! Het is toch echt te hopen dat dit oneerlijke systeem veranderd wordt.

 

AWBZ: Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten WMO: Wet Maatschappelijke Ondersteuning.

CAK: Centraal Administratie Kantoor. Het kantoor dat de eigen bijdrage int. Stuurt iedere vier weken een uitgebreide factuur. Presteert het om zes maanden geen rekening te sturen, om in de zevende maand het gehele bedrag in een keer te factureren.

PGB: persoonsgebonden budget. Ingesteld zodat zorgvragers zelf zorg kunnen inkopen. Bleek redelijk fraudegevoelig te zijn, vandaar nu zeer moeilijk te krijgen.

SVB: instantie die het PGB uitbetaalt aan zorgverleners. Of niet uitbetaald. Of zelfs, zoals ik ervaarde, dubbel uitbetaalt. (ik ontving geld voor mijn diensten, maar ook het geld dat bestemd was voor de zorgboerderij. Nu, twee maanden en drie telefoontjes later, lijkt er een begin van een oplossing in zicht)

WTCG: Wet Toeslagen Chronisch Zieken en Gehandicapten. Vanuit deze wet werden toeslagen toegekend, of kortingen, zoals in mijn tekst genoemd. Die toeslagen gingen vrij ver: omdat ik oogdruppels gebruik, en kennelijk chronisch ziek ben, kreeg ik ieder jaar ongeveer 50,- euro op mijn bank gestort. Leuk hoor, maar zinvol en noodzakelijk?

CIZ: Centraal Orgaan Indicaties Zorg. Tot vorig jaar bepaalden de medewerkers van dit orgaan of iemand in aanmerking kwam voor begeleiding, of voor zorg. Nu mogen gemeente mensen dit doen. Geen idee wat de taken nu dan zijn voor het CIZ.

 

Terugblik

Op tv word je overvoerd met terugblikken, op de radio tiert de top 2000. Af en toe luister ik naar die top. (op dit moment luister ik naar Janis Joplin, jeugdsentiment). De tv-terugblikken laat ik aan me voorbij gaan. Te confronterend. Zoveel verdriet en ellende. Moeilijk om daar naar te kijken en het echt tot je door te laten dringen. Het levert zoveel vragen op. Waarom gebeurt dit allemaal? Weer zoveel mensen in verdriet gedompeld, door weer een vliegtuigramp. Zondag merkten we hoe verschillend kinderen ermee om kunnen gaan. Zat de ene kleinzoon te puzzelen waarom er zoveel ruzie in de wereld is. en vooral ook, waarom God er ‘niets aan doet’, ik ben wel christen oma, maar ik snap er niets van…. de ander noemde het het plan van God en accepteerde het op deze manier.

Terug van de grote wereld naar onze kleine wereld. Het jaar waarin ik zestig jaar mocht worden. De viering van die dag verliep iets anders dan we ons voorgesteld hadden.

Het jaar waarin een diagnose werd gesteld bij geliefde. Bijzonder dat dat op zijn leeftijd gebeurde. Het gaf en geeft wel rust om te “begrijpen” waardoor dingen gebeuren, en vooral, waardoor ze niet gebeuren. Het leverde begrip op.

Het jaar van de ziekte van Lyme. Iets wat veel impact had en heeft. Gelukkig is er verbetering (geweest), maar we hopen op en bidden voor volledig herstel van zicht. Begin volgend jaar zijn de volgende controles.

Het jaar van groei bij Hiernaast. Waar we heel dankbaar voor zijn! Het is gaaf om daar te zijn en relaties te zien groeien. Tegelijkertijd levert het verdriet op, tenminste, bij mij wel. Verdriet om reacties, en verdeeldheid die ontstaat.

Het was het jaar waarin ik het haken (her) ontdekte. Het is heerlijk om te doen, rustgevend. De enige stress die het opleverde was de overvloed aan patronen en  mogelijkheden. In 2015 hoop ik in ieder geval (opnieuw)  een deken te haken.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Het was het jaar dat veel spanning opleverde voor ons bedrijf. De transitie van de AWBZ naar de WMO. Onvoorstelbaar hoeveel (extra) werk dit oplevert. De hoeveelheid werk is ongeveer gelijk aan de onzekerheid die er nog is. Lang leefde ik in de veronderstelling in 2015 geen baan meer te hebben. Zoals het er nu uitziet, is dat er in 2015 nog wel. In dit jaar gaan gemeentes kijken hoeveel begeleiding etc. mensen nodig hebben. De uitkomst daarvan is ongewis. wel zeker is dat er fors bezuinigd gaat worden. Ik heb bewondering voor de manier waarop onze directie met de onzekerheid en de hoeveelheid extra werk is omgegaan. Hoe het ook verder gaat in 2015, zij hebben alles op alles gezet!

Het was het jaar waarin vriendschappen bleven bestaan, Goddank! Waarin relaties hersteld mochten worden. Waarin ik God mocht blijven zien, ondanks alles.

Hij is erbij!

Gebed op zeven zeven om zeven uur

Terwijl ik dit zit te typen luister ik naar het “Oog op morgen”, naar een verslag over de vergadering van de eerste kamer, die vergadert en moet besluiten over de WMO. Vanavond hadden we een bijeenkomst van ons bedrijf, een dienst, een bidstond, welke naam je wilt bedenken. We waren in een fraaie kerk:

kerkinwilp

We kwamen samen om te zingen en te bidden, te luisteren naar elkaar, elkaar te bemoedigen, te bidden voor het bedrijf, voor onze cliënten, voor onze “bazen”. Het was mooi om zo bij elkaar te zijn!

De kracht van gebed is groot, we willen er op vertrouwen! Tegelijk is er de stand van zaken tot nu toe, en dan lijkt het erop dat deze wet wordt aangenomen, met alle gevolgen van dien. Gevolgen voor kwetsbare groepen mensen, mensen die niet goed voor zichzelf op kunnen komen. De uitdrukking: in eigen kracht zetten, komt mij eerlijk gezegd zo langzamerhand mijn neus uit. Niet iedereen kan op eigen kracht ‘drijven’. Mogen wij alsjeblieft de zwemband zijn die sommige mensen nodig hebben?

Ik hoor nu op de radio dat er nog “zorgpunten” zijn. De snelheid van invoering lijkt problemen op te leveren. Expertise die er op bepaalde gebieden is, mag niet verloren gaan, zo wordt gezegd. Gloort er toch nog hoop voor specifieke NAH begeleiding?

We wachten het af en we blijven bidden. Bidden in alle mogelijke vormen. Vanavond werd er een “kwik, kwek, kwak” gebed gebeden. Een prachtige vorm, even simpel als briljant: je schrijft een zin, of enkele zinnen op een briefje. Al die zinnen tezamen vormen een gebed, dat dan door één persoon voorgelezen kan worden. Dat was het enige moment dat het prettig was dat we in niet zo’n grote groep aanwezig waren….

Mogelijk gemaakt door WordPress & Thema gemaakt door Anders Norén